Gordana Čaprić

Dinaric Perspectives on PIRLS 2021, IEA Research for Education, Springer

Personal and Contextual Well-Being Factors Relating to Students' Reading Achievement in the Dinaric Region

Kajsa Yang Hansen; Gordana Čaprić

https://link.springer.com/book/10.1007/978-3-031-88002-5

This study examines reading achievement outcomes of students from the Dinaric region participating in the PIRLS 2021 international assessment, analyzing how results vary across gender and socio-economic status. The research encompasses seven Dinaric economies and identifies significant disparities in reading literacy performance. A consistent reading achievement gap is observed between boys and girls, with girls demonstrating better performance in reading comprehension and literacy skills. The analysis shows substantial relationships between students' reading achievement and individual-level factors such as gender, socio-economic status, reading self-confidence and physical well-being. Student engagement in reading activities and experiences with bullying also appear as important correlates of achievement. The findings provide useful insights for policymakers and educators in designing targeted education policies and support programs for reading literacy and student well-being in the Dinaric region.

SES; gender; well-being factors; student achievement; Dinaric region

M13

Good European practices in the implementation of external evaluation methodologies, ERI SEE (Education Reform Initiative of South Eastern Europe)

Continuous improvement of the legal framework and the methodology of external evaluation – Serbia

Gordana Čaprić; Jasmina Đelić; Jelena Nedeljković

https://eqet.erisee.org/wp-content/uploads/2024/10/Good-Practices-QA_Final_03.pdf

This chapter presents Serbia's experience in the continuous improvement of the legal framework and methodology of external school evaluation. Between 2008 and 2010, the Institute for Education Quality and Evaluation and the Ministry of Education collaborated with international partners to develop an external evaluation framework with seven quality areas, 30 standards and 158 indicators. The first framework was implemented from 2012 to 2017. In 2017, a working group revised the framework based on comparative analysis of European practices, research on effective teaching and feedback from teachers. The revised framework, finalized in 2018, reduced the number of quality areas to six and introduced 24 standards and 124 indicators, including new elements such as digital maturity of schools and horizontal learning. The improved methodology was published in 2019 and implementation began in 2020.

external evaluation; quality framework; school quality assurance in Serbia; continuous improvement

M13

PIRLS 2021 u Srbiji: Rezultati međunarodnog istraživanja razvoja čitalačke pismenosti u četvrtom razredu osnovne škole, Institut za pedagoška istraživanja

Kvalitet nastave i postignuća učenika u domenu čitalačke pismenosti

Elizabeta Karalić; Gordana Čaprić; Branislav Ranđelović; Aleksandar Milovanović

https://www.ipisr.org.rs/images/publikacije/Pirls-2021-u-Srbiji.pdf

Rad istražuje odnos između kvaliteta rada nastavnika i postignuća učenika četvrtog razreda osnovne škole u okviru PIRLS 2021 istraživanja. Razmatrani su inicijalno obrazovanje i stručno usavršavanje nastavnika razredne nastave, nastavna praksa čitalačke pismenosti i doprinos kvaliteta rada nastavnika postignućima učenika. Uzorak je činilo 26 nastavnika razredne nastave, a za analizu su korišćeni deskriptivna statistika i multivarijantna regresiona analiza. Rezultati ukazuju na potrebu podrške učiteljima u razvoju strategija čitanja i unapređivanju čitalačke i digitalne pismenosti učenika, kao i na potrebu revizije programa nastave i učenja i opštih standarda postignuća za srpski jezik.

PIRLS 2021; kvalitet rada nastavnika; nastavna praksa čitalačke pismenosti; postignuća učenika

M44

PISA 2022: Izveštaj za Republiku Srbiju, Zavod za vrednovanje kvaliteta obrazovanja i vaspitanja Republike Srbije

PISA 2022: Izveštaj za Republiku Srbiju

Gordana Čaprić; Marina Videnović

https://ceo.edu.rs/wp-content/uploads/2024/04/20240401-PISA-2022-Izvestaj.pdf

Publikacija prikazuje rezultate studije PISA 2022 za obrazovni sistem Republike Srbije. U istraživanju je učestvovalo više od 6.400 petnaestogodišnjih učenika iz 183 škole. Izveštaj daje pregled postignuća učenika u matematici, čitanju i prirodnim naukama, kao i razvoj ključnih kompetencija potrebnih za aktivno učešće u savremenom društvu. Pored toga, prikazana je uporedna analiza prema referentnim zemljama u evropskom i regionalnom okruženju, kao i analiza kontekstualnih faktora koji utiču na obrazovne ishode, uključujući socioekonomski status, dobrobit učenika, školsko okruženje i kvalitet nastave. Na kraju su formulisane preporuke za obrazovne politike i prakse.

PISA 2022; obrazovna postignuća; kvalitet obrazovanja; obrazovne politike

M121

PISA 2022: Kreativno mišljenje: Izveštaj za Republiku Srbiju, Zavod za vrednovanje kvaliteta obrazovanja i vaspitanja Republike Srbije

PISA 2022: Kreativno mišljenje: Izveštaj za Republiku Srbiju

Gordana Čaprić; Katarina Mićić; Barbara Blažanin

https://ceo.edu.rs/wp-content/uploads/2024/08/20240807-PISA-2022-Nacionalni-Izvestaj-Kreativno-misljenje.pdf

Publikacija predstavlja prvu nacionalnu procenu kreativnog mišljenja petnaestogodišnjih učenika u Srbiji u okviru PISA 2022 studije. Kreativno mišljenje je definisano kao kompetencija produktivnog stvaranja, vrednovanja i unapređivanja ideja koje rezultiraju originalnim i delotvornim rešenjima. Izveštaj prikazuje uspešnost učenika Srbije u tri procesa kreativnog mišljenja i u četiri kontekstualne oblasti: pisano izražavanje, vizuelno izražavanje, rešavanje društvenih i naučnih problema. Pored analize postignuća, razmatraju se unutrašnji i spoljašnji faktori koji utiču na razvoj kreativnosti, a završni deo sadrži preporuke za unapređenje obrazovnih politika i pedagoške prakse.

PISA 2022; obrazovna postignuća; kreativno mišljenje; kvalitet obrazovanja; obrazovne politike

M121

Priručnik za samovrednovanje rada škola, Zavod za vrednovanje kvaliteta obrazovanja i vaspitanja Republike Srbije

Priručnik za samovrednovanje rada škola

Gordana Čaprić; Jasmina Đelić; Elizabeta Karalić

https://ceo.edu.rs/wp-content/uploads/2024/07/2024_Prirucnik-za-samovrednovanje-rada-skola_web.pdf

Priručnik predstavlja vodič za proces samovrednovanja kvaliteta rada škole kao jedne od ključnih metoda obezbeđivanja obrazovnog kvaliteta. Publikacija prikazuje osnovne informacije o konceptu samovrednovanja, metodologiji vrednovanja, načinu izveštavanja i planiranja unapređenja. Namenjena je razvoju znanja i veština za sprovođenje samovrednovanja i razumevanju uslova potrebnih za njegovu delotvornost. Ključni principi priručnika su inkluzivnost, zajedničko razumevanje svrhe vrednovanja, transparentnost, poštovanje prava učesnika i razvoj učenja i podučavanja.

samovrednovanje škole; razvoj škole; osiguranje kvaliteta rada škole

M122

Book of Abstracts: XXX International Scientific Conference Empirical Studies in Psychology, Faculty of Philosophy, Institute of Psychology, University of Belgrade

Students’ Math Achievement and Perceived Characteristics of Math Class: PISA 2022 Study

Gordana Čaprić

https://empirijskaistrazivanja.org/wp-content/uploads/2024/04/EIP2024_book_of_abstracts.pdf

The study investigates the association between students’ perception of math class and mathematical literacy according to the PISA 2022 study. Students evaluated perceived mathematics instruction quality, discipline climate and teacher support. Regression analysis showed a statistically significant model explaining a relatively low percentage of mathematical literacy variance. Students with higher achievement perceived mathematical instruction and discipline climate as better, while teacher support was perceived as lower. The results suggest the need for effective solutions to increase students' motivation, establish rules on the use of personal electronic devices and strengthen teacher capacities to support all students.

mathematical literacy; quality of mathematical instruction; teacher support; discipline climate; PISA study

M34

Teme

The Application of Cross-curricular Competences in the Teaching of Physical and Health Education Subjects in the Context of External Evaluation of Schools

Snežana Vuković; Gordana Čaprić; Svetlana Lazić

https://doi.org/10.22190/TEME230408033V

The aim of this work is to direct advocacy activities in the field of education for the application of the Reference Framework of Competences for Democratic Culture in teaching and extracurricular activities, especially in Physical and Health Education. The paper analyzes materials and manuals in order to reflect on democratic competences and their application through the analysis of external evaluation results. The authors expect the paper to support further professional and scientific analysis and to contribute to assigning Physical and Health Education a broader role in both education and upbringing.

Reference Framework of Competences for Democratic Culture (RFCDC); external evaluation; physical and health education

M23

PIRLS 2021 – Nacionalni izveštaj o rezultatima istraživanja čitalačke pismenosti, Zavod za vrednovanje kvaliteta obrazovanja i vaspitanja Republike Srbije

PIRLS 2021 – Nacionalni izveštaj o rezultatima istraživanja čitalačke pismenosti

Branislav Ranđelović; Danijela Đukić; Elizabeta Karalić; Gordana Čaprić; Mladen Radulović

https://kvalitetnoucenje.org.rs/wp-content/uploads/2023/06/PIRLS-2021-Nacionalni-izvestaj-citalacka-pismenost.pdf

Nacionalni izveštaj predstavlja detaljnu analizu rezultata istraživanja PIRLS 2021 u Republici Srbiji, koje je obuhvatilo 169 osnovnih škola i 4.699 učenika četvrtog razreda. Dokument prikazuje čitalačku pismenost kao jednu od najznačajnijih kompetencija za celokupan obrazovni razvoj učenika. Izveštaj sadrži pregled ključnih pojmova, analizu postignuća učenika po različitim dimenzijama, trendove u čitanju i razumevanju teksta, kao i analizu uticaja porodičnog konteksta, školskog okruženja, stavova učenika, socioekonomskog statusa, školskih resursa i školske klime. Na kraju su date implikacije i preporuke za unapređenje obrazovnih politika i prakse.

PIRLS 2021; obrazovna postignuća; čitalačka pismenost; kvalitet obrazovanja; obrazovne politike

M121

Knjiga apstrakata, VI kongres sa međunarodnim učešćem: Mentalno zdravlje dece i mladih – nove realnosti, iskustva i znanja, DEAPS

Procena kognitivne i psihološke dimenzije blagostanja petnaestogodišnjih učenika u Srbiji – prikaz PISA 2018 istraživanja

Gordana Čaprić

https://deaps.org/docs/VI_kongres/DEAPS_2022_knjiga_apstrakata.pdf

Rad prikazuje kognitivnu i psihološku dimenziju blagostanja petnaestogodišnjih učenika u Srbiji na osnovu PISA 2018 istraživanja. U istraživanju je učestvovalo 8.442 učenika iz 190 škola u Srbiji. Rezultati pokazuju da je 74% učenika zadovoljno svojim životom, oko 90% se ponekad ili uvek oseća srećno, dok 7% uvek oseća tugu. Takođe, 17% učenika prijavljuje da se oseća usamljeno u školi, a 26% da doživljava nasilje nekoliko puta mesečno. Podaci omogućavaju praktičarima i kreatorima obrazovnih politika da razmotre načine podrške učenicima i reforme koje bi unapredile blagostanje učenika.

evaluacija obrazovanja; PISA; blagostanje (wellbeing)

M64

Knjiga rezimea, uvodno predavanje, XXVII Naučna konferencija “Pedagoška istraživanja i školska praksa”: TIMSS 2019: Rezultati i implikacije, Institut za pedagoška istraživanja

TIMSS istraživanja u Republici Srbiji – Perspektiva kreatora obrazovnih politika

Gordana Čaprić; Danijela Đukić; Branislav Ranđelović

https://www.ipisr.org.rs/images/pdf/Knjiga-rezimea.pdf

Izlaganje razmatra realizaciju međunarodne studije TIMSS u Republici Srbiji i upotrebu rezultata za unapređenje obrazovnog sistema. U prvom delu dat je hronološki pregled realizacije TIMSS studije u Srbiji, prikaz postignuća učenika i implikacije za obrazovne politike. U središnjem delu analiziraju se reformske inicijative i procesi ostvareni u prethodnom periodu implementacije TIMSS studije, kao i ključna pitanja korišćenja dobijenih podataka iz perspektive kreatora obrazovnih politika. Zaključni deo je posvećen izazovima u razvoju reformskih postupaka zasnovanih na podacima iz međunarodnih istraživanja, uz skiciranje narednih koraka predviđenih Strategijom razvoja obrazovanja u Republici Srbiji do 2030. godine.

TIMSS; postignuća učenika; plan i program; obrazovne politike; reforma obrazovanja

M61